Ons doel bij Oomen Architecten is dat opdrachtgevers en gebruikers zich herkennen in onze gebouwen, zodat mensen die zullen koesteren. Een goed gebouw moet hen helpen. In de zorgsector hebben wij de afgelopen decennia een groot aantal gebouwen mogen ontwerpen. Een daarvan is Nazareth, een woonzorgvoorziening met een dorps karakter in het centrum van Best. Archipel, dienstverlener in zorg, welzijn en wonen, biedt hier zorg en begeleiding en - indien nodig - ook behandeling door professionals voor cliënten met dementie en voor cliënten met lichamelijke beperkingen.

Er is een ruime Gasterij met een goede keuken voor ontbijt, lunch en diner. Er zijn 80 zitplaatsen. Hier is ook een aparte biljartruimte. Binnen Nazareth is er ook een kapsalon, een fysio-ruimte, en er zijn vier kamers voor kort verblijf.

Het gebouw is in 2016 opgeleverd en is nu een klein jaar in gebruik. Helpt het gebouw bewoners, personeel en bestuurders? Die vraag legden we voor aan de heer van Bree, bewoner van Nazareth, Michella Donkers, contactverpleegkundige op somatiek enen Anton Metske, bestuurder van Archipel.

V.l.n.r.: de heer van Bree, bewoner, Anton Metske, bestuurder van Archipel, en Michella Donkers, contactverpleegkundige

V.l.n.r.: de heer van Bree, bewoner, Anton Metske, bestuurder van Archipel, en Michella Donkers, contactverpleegkundige

Warm, licht en open

De openheid van het gebouw is essentieel. Het gebouw ligt midden in het centrum van Best. Een van de leidende motieven bij het ontwerp was dat de locatie helpt om de bewoners deel laten blijven uitmaken van de dorpsgemeenschap. Michella Donkers en de heer van Bree zijn eensgezind over het resultaat: "Het werkt. Er is veel interactie met het dorp, mensen komen hier en bewoners gaan makkelijk naar buiten." De heer van Bree is ook tevreden met de buitenruimtes die zijn ontworpen, "je kunt hier heerlijk buiten zitten”.

Anton Metske is blij met die opmerkingen. Hij heeft als bestuurder al lange ervaring in de zorgsector en was verantwoordelijk voor veel nieuwe gebouwen: "Alleen bij Archipel was ik de afgelopen zeven jaar voor zo'n tien projecten verantwoordelijk. Ik ben maar vier jaar van mijn hele carrière van 35 jaar níet met een bouw bezig geweest. Ik vind dit een van de mooiste gebouwen. Zowel de buitenkant als de binnenkant passen mooi in het geheel, het gebouw is ook anders dan anders vanwege het ontwerp. Elke keer als ik er ben vraag ik aan mensen hoe het bevalt, en eigenlijk is iedereen dan heel content. Het is een warm gebouw, een licht gebouw, je kunt bijna overal naar buiten."

Buitenruimte bij Nazareth in Best, een van de locaties die Archipel in beheer heeft

Gebouw straalt wonen uit

Michella Donkers merkt dat bewoners er zich thuis voelen. De woonfunctie stond bij het ontwerp centraal, en dat wordt gewaardeerd: "Er zijn geen lange gangen, er zijn onderbrekingen in gangen, nisjes, het licht valt mooi binnen. Kortom, het is niet recht-toe-recht-aan. Je moet daardoor soms wel iets meer lopen, maar dat nemen we graag voor lief.” De heer van Bree woont in een van ruime appartementen, ”voor mij heel groot”.

Volgens Anton Meske is er een reden waarom de woonuitstraling bij dit gebouw beter gelukt is dan bij sommige andere gebouwen: "Vroeger was het de functionaliteit die leidend was bij gebouwen, en werd er niet gedacht vanuit de mensen die er wonen. We hebben hier de wensen van alle betrokkenen geïnventariseerd, bewoners, personeel. Maar vergeet niet, dat is ook bij andere projecten gebeurd waarbij het wonen uitstralen achteraf toch iets minder goed is gelukt. Hier is echt op een andere manier geredeneerd, en dat zie je terug in het gebouw. Door de behoeften van bewoners als ultieme leidraad te nemen, houdt dit gebouw het midden tussen een goed hotel en een woongalerij en hebben we een institutionele uitstraling kunnen vermijden.”

Het gebouw helpt

Dan komen we bij de hamvraag: helpt het gebouw? Anton Metske: "Mensen die hier komen zijn allemaal verrukt over het gebouw, dus als zij gaan kiezen voor een instelling, dan kiezen ze snel voor een gebouw als dit. Dat helpt ons, als organisatie. Een gebouw kan helpen, maar de beste score van cliënt-tevredenheid bereiken we in een van onze oudere gebouwen, en zeker niet het mooiste. Toch zijn de bewoners daar erg tevreden. Een goed gebouw helpt dus wel, maar het bepaalt niet alles." Michella Donkers: "Bewoners voelen zich hier thuis, dat maakt het ook heel gezellig hier." De heer van Bree maakt vervolgens de cirkel rond: "Als wij goed zijn voor het personeel, is het personeel ook goed voor ons."

Tekst en fotografie: Rob van Esch | Ruimtes in Beeld